![]() |
Educatieweb |
![]() |
|
||
| Italiaans |
||
| Menu |
| Voorpagina Over het Italiaans Alfabet Grammatica Voorbeeldteksten Streektaal Woordenboeken Taalcursussen Opleidingen Literatuur Handige zinnen Contact Forum Talennet Links |
Italiaanse literatuur
Voordat we het over de Italiaanse literatuur gaan hebben, komt eerst de ontwikkeling van de Europese literatuur in het algemeen aan bod. De literatuur heeft zich in verschillende landen ongeveer parallel ontwikkeld. Daar zijn natuurlijk ook uitzonderingen op te vinden. De Latijnse en Griekse literatuur bestond al meer dan duizend jaar voor het begin van de ontwikkeling van de literatuur in andere Europese talen. Bij de indeling van de literatuurgeschiedenis in perioden kunnen een aantal kanttekeningen en nuances gemaakt worden.
Ten eerste is een literatuurgeschiedenis geen exacte wetenschap. Wanneer een bepaalde schrijver ingedeeld wordt in een bepaalde literaire periode is dat van een andere orde dan te stellen dat 1 plus 1 twee is of dat water bestaat uit H2O.
De benaming van een bepaalde literaire periode is niet zelden een anachronisme. Dat betekent dat een term uit een latere tijd gebruikt wordt om een verleden te duiden waarin deze term niet bekend was. In de middeleeuwen heeft nooit iemand gezegd "ik leef in de middeleeuwen". De term middeleeuwen is bedacht toen de middeleeuwen al een hele tijd voorbij waren. Het begrip verlichting was daarentegen wel al bekend ten tijde van de verlichting.
Over de exacte indeling van perioden in de literatuur bestaat ook geen eenduidigheid. Wat door de ene literatuurwetenschapper als één literaire periode bestempeld wordt, wordt door een andere literatuurwetenschapper misschien wel als twee literaire perioden bestempeld. De grenzen tussen verschillende periodes zijn niet duidelijk aan te geven.
Ook zal niet iedere schrijver naadloos in één literaire periode passen. Ook zal niet iedere schrijver naadloos in één literaire periode passen. Soms staat zo'n schrijver met zijn ene been in ene literaire periode, en met zijn andere been in een andere literaire periode. Een schrijver ontwikkelt zich immers gedurende zijn leven. Het kan zijn dat zijn vroege werk in de ene periode valt en zijn latere werk in een andere periode. Daarnaast is ieder literair product uniek en bij definitie moeilijk in een hokje te plaatsen.
Canonisering. Dan is er nog de vraag naar wat wel en wat niet tot de literatuur gerekend moet worden, oftewel canonvorming. Dat het werk van Shakespeare literatuur mag heten spreekt voor zich. Dat de bouquetreeks niet tot het literaire canon behoort mag ook voor zich spreken. Maar daar tussen in bevindt zich een groot grijs gebied. Behoort Lord of the Rings van J.R.R. Tolkien tot het literaire canon? Alice's Adventures in Wonderland? Harry Potter? De sprookjes van Hans Christian Andersen? Hierover bestaat vaak verschil van mening tussen literatuurwetenschappers. Vaak speelt ook de eis van originaliteit een rol. Iemand die het aandurfde te experimenteren met een nieuw genre wordt dan tot het literaire canon gerekend. Zijn navolgers meestal niet. Daarom wordt J.R.R. Tolkien meestal wel tot het literaire canon gerekend, maar de vele tientallen fantasyschrijvers die in navolging van Tolkien ook over avonturen in mythische landen beschrijven meestal niet. Edgar Allen Poe wel, Stephen King meestal niet.
MiddeleeuwenKenmerken van de middeleeuwse letterkunde zijn o.a. dat er geen vaste regels voor spelling zijn, van een aantal werken is de auteur onbekend, van de auteurs die bekend zijn is veel biografische informatie onbekend of onduidelijk, etc.
RenaissanceIn de Renaissance (wedergeboorte kwam er een hernieuwde belangstelling voor de klassieke oudheid op gang.
VerlichtingIn Verlichting lag de nadruk op het menselijk verstand en een optimistische kijk op de mogelijkheden van de mens om de condition humaine te verbeteren.
RomantiekTijdens de Romantiek lag de nadruk op het gevoel.
Late 19e eeuwDe late 19e eeuw kenmerkte zich door een zeker cultuurpessimisme. Ook speelden sociale thema's zoals de toestand van de verstedelijkende bevolking een prominente rol.
20e eeuw - vooroorlogse periodeDe vroege 20e eeuw kenmerkt zich door scherpe ideologische tegenstellingen. Veel schrijvers bekennen zich tot een bepaalde politieke stroming. Italo Svevo
20e eeuw - na-oorlogse periodeIn de tweede helft van de 20e eeuw is de Tweede Wereldoorlog een belangrijk thema in de literatuur. In de roerige jaren '60 en '70 wordt de literatuur gebruikt om taboes te doorbreken. Oude conventies worden doorbroken.
PostmodernismeVanaf de jaren '90 van de 20e eeuw tot het heden spreekt men wel over het postmodernisme. Kenmerken van de postmoderne periode zijn een radicale doorbraak van conventies. Schrijvers experimenteren met nieuwe vormen. Niets staat meer vast.
Italiaanse schrijvers uit de 13e eeuw
Francesco d'Assisi (1182 - 1226)
Guido Guinizzelli (1235-1276)
Guido Cavalcanti (1250-1300)Italiaanse schrijvers uit de 14e eeuw
Dante Alighieri (1265-1321)
Francisco Petrarca (1304-1374)
Giovanni Boccaccio (1313-1375)
Italiaanse schrijvers uit de 15e eeuw
Matteo Maria Boiardo (1434-1494)
Angelo Poliziano (1454 - 1494)
Lorenzo de Medici (1449 - 1492)Italiaanse schrijvers uit de 16e eeuw
Jacopo Sannazaro (1457-1530)
Ludovico Ariosto (1474-1533)
Pietro Aretino (1492-1556)
Luigi Alamanni (1495-1556)
Torquato Tasso (1544-1595)Italiaanse schrijvers uit de 17e eeuw
Giambattista Marino (1569-1625)Italiaanse schrijvers uit de 18e eeuw
Pietro Trapassi (1698-1782)
Carlo Goldoni (1707-1793)
Vincenzo Monti (1754-1828)
Italiaanse schrijvers uit de 19e eeuw
Carlo Porta (1775-1821)
Ugo Foscolo (1778-1827)
Alessandro Manzoni (1785-1873)
Giuseppe Belli (1791-1863)
Giacomo Leopardi (1798-1837)
Giuseppe Giusti (1809-1850)
Carlo Lorenzini (1826-1890)
Giosuè Carducci (1835-1907)
Giovanni Verga (1840-1922)
Edmondo De Amicis (1846-1908)
Giovanni Pascoli (1855-1912)
Italiaanse schrijvers uit de 20e eeuw
Italo Svevo (1861-1928)
Gabriele D'Annunzio (1863-1938)
Luigi Pirandello (1867-1936)
Grazia Deledda (1871-1936)
Guido Gozanno (1883-1916)
Federigo Tozzi (1883-1920)
Umberto Saba (1883-1957)
Giuseppe Ungaretti (1888-1970)
Eugenio Montale (1896-1981)
Salvatore Quasimodo (1901-1968)
Mario Luzi (1914-2005)
Andrea Zanzotto (1921)
Maria Luisa Spaziani (1924 -)
Dario Fo (1926-)
Umberto Eco (1932-)
Siciliaanse schrijvers uit de 20e eeuw
Ignazio Buttitta (1899 - 1997)
Nobelprijs
De Nobelprijs in de literatuur is 6 keer uitgereikt aan een Italiaanse schrijver
1906 - Giosué Carducci (1835-1907)
1926 - Grazia Deledda (1871-1936)
1934 - Luigi Pirandello (1867 - 1936)
1959 - Salvatore Quasimodo (1901-1968)
1975 - Eugenio Montale (1896-1981)
1997 - Dario Fo (1926 - )
© 2004 - 2006 - Harm Schoonekamp ------------Contact